Met Broken English krijgt een van de meest intrigerende stemmen uit de popgeschiedenis een afscheid dat tegelijk rauw, experimenteel en ontroerend is. De nieuwe documentaire – geregisseerd door Iain Forsyth en Jane Pollard – is geen klassieke biografie, maar een hybride kunstwerk dat het leven van Marianne Faithfull probeert te herschrijven op haar eigen voorwaarden.

Faithfull, die in 2025 overleed op 78-jarige leeftijd, werd decennialang gereduceerd tot “muse” of voetnoot in andermans verhaal. Maar Broken English verzet zich expliciet tegen dat simplistische narratief. De film plaatst haar opnieuw centraal als kunstenaar: een vrouw met een carrière van meer dan zestig jaar, die zichzelf steeds opnieuw uitvond.
De documentaire maakt daarbij gebruik van een opvallende structuur: een fictieve instelling, het “Ministry of Not Forgetting”, waar haar leven en werk worden onderzocht en gearchiveerd. Met bijdragen van onder anderen Tilda Swinton en George MacKay vervaagt de grens tussen feit en fictie voortdurend.
Een van de meest hardnekkige misverstanden rond Marianne Faithfull is dat ze nog steeds vaak wordt weggezet als “de vriendin van Mick Jagger”. Die framing is niet alleen simplistisch, maar ook onterecht.
Hoewel haar relatie met Jagger in de jaren zestig haar zichtbaarheid vergrootte, heeft diezelfde associatie haar artistieke identiteit jarenlang overschaduwd. In de media werd ze vaak neergezet als muze of bijfiguur binnen de wereld van The Rolling Stones, terwijl ze in werkelijkheid een eigen, invloedrijke carrière opbouwde.
Juist daarom voelt deze documentaire als een correctie. Broken English weigert haar nog langer te definiëren via iemand anders en geeft haar de plek die ze altijd al verdiende: die van hoofdpersonage.
Wat Broken English bijzonder maakt, is de manier waarop herinnering wordt behandeld. In plaats van een chronologisch overzicht kiest de film voor fragmenten: interviews, archiefbeelden, geënsceneerde scènes en muzikale momenten worden door elkaar gemonteerd. Het resultaat voelt soms als een droom – of een geheugen dat zichzelf probeert te herstellen.
Critici noemen de film eigenzinnig en ontroerend, maar soms ook uitdagend in zijn vorm. Toch lijkt juist die aanpak essentieel. Faithfull was nooit een artiest die zich liet vangen in één verhaal. Haar leven – van sixties-icoon tot verslaving, dakloosheid en een indrukwekkende comeback – vraagt om een gefragmenteerde, soms ongemakkelijke vertelling.
Een van de meest aangrijpende aspecten van de documentaire is de fysieke kwetsbaarheid van Marianne Faithfull tijdens de opnames. Ze was ernstig verzwakt en had soms zuurstof nodig.
En toch is daar die laatste scène: een muzikale performance met Nick Cave en Warren Ellis. Haar stem – ooit helder, later rauw en doorleefd – klinkt als een samenvatting van haar hele leven. Geen perfecte noot, maar een waarheid die je voelt.
Onder de oppervlakte is Broken English ook een correctie op hoe vrouwelijke artiesten worden herinnerd. De film laat zien hoe Faithfull jarenlang werd bekeken door een mannelijke blik – als muze, als schandaalfiguur, als bijrol in de rockgeschiedenis.
Door haar oudere zelf te laten “reflecteren” op haar jongere imago, wordt dat verhaal opengebroken. Ze krijgt als het ware de kans om haar eigen mythe te herschrijven.
Broken English is geen gemakkelijke film. Het is fragmentarisch, soms verwarrend en niet altijd even toegankelijk. Maar juist daarin ligt de kracht.
Het is geen documentaire die uitlegt wie Marianne Faithfull was. Het is een film die je laat voelen hoe het is om haar te herinneren – en hoe moeilijk dat eigenlijk is.
In haar laatste performance klinkt geen afscheid, maar een echo. Een stem die weigert te verdwijnen.